ในการเลือกตั้ง ปี 69 มีผู้สมัคร สส. หญิง 670 คน จากผู้สมัคร สส. ทั้งหมด 3,517 คน โดยมี สส. หญิง แบบแบ่งเขต ที่ได้รับเลือกทั้งหมด 80 คน จากทั่วประเทศ คิดเป็นเพียง 2.28% ของจำนวนผู้สมัคร สส. ทั้งหมด ซึ่งเป็นสัดส่วนที่น้อยมาก
โดยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีผู้สมัคร สส. หญิงที่ได้รับเลือก สูงถึง 33 คน รองลงมาเป็นภาคกลาง 13 คน และภาคเหนือ 11 คน สะท้อนว่าภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นพื้นที่ศักยภาพสูงที่พร้อมจะเปิดโอกาสให้ผู้หญิง ก้าวสู่บทบาทผู้นำทางการเมือง
เมื่อดูรายพื้นที่จะพบว่า จ.อุบลราชธานี และ กรุงเทพฯ มี สส. หญิง ที่ได้รับเลือกมากที่สุด คือ 7 คน แต่หากเทียบกับจำนวนผู้สมัครแล้ว จ.อุบลราชธานี มีอัตราการได้รับเลือกตั้งสูงถึง 29% แม้จะมีจำนวนเขตเลือกตั้งน้อยกว่ากรุงเทพฯ หลายเท่าตัวก็ตาม
ที่น่าสนใจ คือ การเปลี่ยนแปลงใน “หัวเมืองใหญ่” ไม่ว่าจะเป็นเชียงใหม่, ขอนแก่น, นครราชสีมา หรือสงขลา ปี 2569 จำนวนผู้สมัครหญิง ลดลงอย่างมีนัยสำคัญ หากเทียบกับการเลือกตั้ง ปี 66
แต่ถึงอย่างนั้น แม้บางจังหวัด สส.หญิง จะมีอัตราส่วนการได้รับเลือก และการสมัครสูง แต่เมื่อเทียบกับ สส.ชาย ในแต่ละจังหวัด ยังเป็นสัดส่วนที่น้อยอยู่ โดยมีผู้สมัคร สส. หญิง เพียง 19.04% ส่วน สส. ชาย มีถึง 80.96% ของจำนวนผู้สมัคร สส. แบบแบ่งเขต ทั้งหมด
แล้วการมีผู้หญิงในสภาฯ มากขึ้น จะเปลี่ยนสังคมได้อย่างไร ?
จากข้อมูลของ UN Women สะท้อนว่า ผู้หญิงมีการทำงานในรูปแบบ “กลุ่มสตรีสมาชิกรัฐสภา” (Women’s Caucuses) ซึ่งเป็นพื้นที่ที่พวกเธอพิสูจน์แล้วว่า สามารถก้าวข้ามความขัดแย้ง และอุดมการณ์ที่แตกต่างของพรรคการเมือง เพื่อจับมือกันขับเคลื่อนนโยบายเพื่อประโยชน์ส่วนรวม แม้จะอยู่ในสภาวะกดดัน หรือการแข่งขันที่รุนแรงเพียงใดก็ตาม โดยเฉพาะประเด็นด้านความเสมอภาคระหว่างเพศ
หรือกรณีของ “ปัญจญัติ” หรือสภาท้องถิ่นในอินเดีย พบว่า ภายใต้การนำของสตรี โครงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานในชีวิตประจำวัน พุ่งสูงกว่าพื้นที่ที่นำโดยผู้ชายถึง 62% สอดคล้องกับผลการศึกษาจากนอร์เวย์ที่ชี้ชัดว่า การมีส่วนร่วมของผู้หญิงในสภาท้องถิ่น ส่งผลโดยตรงต่อความครอบคลุม และคุณภาพของระบบดูแลบุตรหลานในชุมชน
ดังนั้น การเพิ่มสัดส่วน สส. หญิง ในสภา ไม่ใช่แค่การ “ขอส่วนแบ่ง” จากนักการเมืองชาย แต่คือการคืนความปกติให้แก่สังคมไทย เพื่อให้การปกครองในระบอบประชาธิปไตยมีความ “หลากหลาย” มากยิ่งขึ้น
📌 อ่านข้อมูลในรูปแบบ Data Visualization ได้ที่ 🌐 www.thaipbs.or.th/TheVisualWomenPower